Pakt o migracji i azylu

Czym jest pakt o migracji i azylu?

Pakt o migracji i azylu to zestaw nowych przepisów regulujących migrację i ustanawiających wspólny system azylowy na szczeblu UE. Dzięki niemu działania Unii są skuteczne i jednocześnie pozostają w zgodzie z wartościami europejskimi.

Pakt nie tylko czerpie z wcześniejszych propozycji reform w dziedzinie migracji, ale i wprowadza do nich zmiany. Przewiduje kompleksowe podejście, które ma ulepszyć i połączyć najważniejsze strategie polityczne UE w dziedzinie migracji, azylu, zarządzania granicami i integracji. Rygorystyczne, ale i sprawiedliwe przepisy paktu opracowano z myślą o zarządzaniu migracją oraz jej normalizacją w długoterminowej perspektywie, przy jednoczesnym zapewnieniu krajom UE elastyczności w stawianiu czoła konkretnym wyzwaniom oraz dostarczeniu niezbędnych zabezpieczeń, które pozwolą im chronić osoby potrzebujące.

10 kwietnia 2024 r. Parlament Europejski zagłosował za nowymi przepisami dotyczącymi migracji, a Rada UE przyjęła je 14 maja 2024 r. Przepisy te dają Unii narzędzia do rozwiązywania złożonych problemów w zdecydowany i kreatywny sposób. Pakt jest gwarancją silnych i bezpiecznych granic zewnętrznych Unii, poszanowania praw różnych grup osób oraz solidarności krajów UE w obliczu wyzwań.

Zobacz grafikę w pełnym rozmiarze

Cztery filary nowej polityki migracyjnej i azylowej

Silne granice zewnętrzne

Dokładna kontrola: osoby, które nie spełniają warunków wjazdu do UE, zostaną zarejestrowane, przejdą weryfikację tożsamości, kontrolę bezpieczeństwa oraz kontrolę stanu zdrowia.

Baza danych dotyczących azylu i migracji Eurodac: rozporządzenie Eurodac przekształciło istniejącą bazę danych w pełnoprawną bazę danych dotyczących azylu i migracji, umożliwiającą jednoznaczną identyfikację wszystkich osób, które wjeżdżają do UE jako osoby ubiegające się o azyl lub migranci o nieuregulowanym statusie.

Procedura graniczna i powroty: obowiązkowa procedura graniczna będzie stosowana wobec osób ubiegających się o azyl, w przypadku których ochrona nie wydaje się konieczna i które wprowadzają w błąd organy lub stanowią zagrożenie dla bezpieczeństwa. Procedura skutecznych powrotów przy wsparciu reintegracyjnym będzie stosowana w przypadku osób, które nie kwalifikują się do ochrony międzynarodowej.

Protokoły kryzysowe oraz przeciwdziałanie instrumentalnemu traktowaniu: w rozporządzeniu kryzysowym przewidziano uproszczone protokoły kryzysowe, wraz ze wsparciem operacyjnym i finansowaniem, w sytuacjach nadzwyczajnych.

Zestawienie informacji: Silne granice zewnętrzne

Szybkie i skuteczne procedury

Jasne przepisy dotyczące azylu: przepisy rozporządzenia w sprawie zarządzania azylem i migracją umożliwiają prawidłowe wskazanie kraju UE, który jest odpowiedzialny za rozpatrzenie wniosku o udzielenie azylu.

Poszanowanie praw osób, których dotyczą procedury: dyrektywa ustanawiająca minimalne normy dotyczące przyjmowania osób ubiegających się o azyl przewiduje zharmonizowane normy w całej UE, których stosowanie ma sprawić, że takie osoby będą miały zapewnione odpowiednie warunki życia, i które przyczynią się jednocześnie do wzmocnienia zabezpieczeń i gwarancji oraz usprawnienia procesów integracji.

Unijne kryteria przyznania statusu uchodźcy: rozporządzenie o kwalifikowaniu zaostrza i harmonizuje przepisy w zakresie kryteriów kwalifikujących do ochrony międzynarodowej oraz precyzuje prawa i obowiązki osób korzystających z takiej ochrony.

Zapobieganie nadużyciom: w rozporządzeniu w sprawie procedury azylowej określono jasne wymogi dotyczące współpracy osób ubiegających się o azyl z organami oraz przewidziano konsekwencje prawne w przypadku odmowy wywiązania się z tych obowiązków.

Zestawienie informacji: Szybkie i skuteczne procedury

Skuteczny system solidarności i odpowiedzialności

Stałe ramy solidarności: nowe ramy są gwarancją solidarności między krajami UE. Państwa decydują, w jaki sposób chcą się zaangażować. Mogą to zrobić w ramach: relokacji, wkładów finansowych, wsparcia operacyjnego, wniosku o odliczenia i „kompensacji odpowiedzialności”.

Wsparcie operacyjne i finansowe: odpowiednie agencje UE i specjalne fundusze UE będą wspierać kraje unijne na każdym etapie.

Bardziej przejrzyste przepisy dotyczące odpowiedzialności za rozpatrywanie wniosków o udzielenie azylu: nowe przepisy jasno nakreślają kryteria odpowiedzialności, na podstawie których wskazuje się kraj UE odpowiedzialny za ocenę wniosku o udzielenie azylu.

Zapobieganie wtórnemu przemieszczaniu się: osoby ubiegające się o azyl muszą wystąpić o ochronę międzynarodową w kraju UE pierwszego wjazdu (w pierwszym kraju, do którego trafiają) i pozostać tam do momentu ustalenia kraju odpowiedzialnego za rozpatrzenie ich wniosku azylowego.

Zestawienie informacji: Skuteczny system solidarności i odpowiedzialności

Uwzględnienie kwestii migracji w partnerstwach międzynarodowych

Zapobieganie nielegalnym wyjazdom: zwiększenie zdolności organów odpowiedzialnych za zarządzanie granicami w priorytetowych krajach partnerskich, w tym poprzez ściślejszą współpracę z Fronteksem.

Walka z przemytem migrantów: ustanowienie dostosowanych do potrzeb i specjalnych partnerstw operacyjnych w celu zwalczania przemytu w kluczowych lokalizacjach, we współpracy z krajami partnerskimi i agencjami ONZ.

Współpraca w zakresie readmisji: wspieranie legalnej migracji idzie w parze ze ściślejszą współpracą w zakresie powrotów i readmisji.

Promowanie legalnych dróg migracji: unijna pula talentów to pierwsza ogólnounijna platforma, która ułatwia międzynarodową rekrutację. Z kolei partnerstwa w zakresie talentów umożliwiają obywatelom państw trzecich pracę, naukę i szkolenia w UE.

Zestawienie informacji: Uwzględnienie kwestii migracji w partnerstwach międzynarodowych